روفرشی|پارچه| روفرشی یزد

مختصری درباره پارچه

پارچه یکی از پرکاربردترین و ضروری‌ترین اختراعات بشر می‌باشد. پارچه لایه‌ای انعطاف‌پذیر است که از شبکه‌ای از نخ‌ها، الیاف طبیعی یا مصنوعی تشکیل شده‌است. نوع الیاف و ساختار و نحوه قرارگیری آن‌ها در کنار یکدیگر ساختمان پارچه و خصوصیات فیزیکی آن را به‌ وجود می‌آورند. این خصوصیاتی که پارچه میتواند داشته باشد را در زیر لیست می‌کنیم. پارچه را از روش‌های بافت تاری – پودی، بافت حلقوی (کش‌بافی یا قلاب‌بافی)، روش‌های بی بافت و گره‌ زدن تولید می‌کنند.

منشأ انواع پارچه‌ها

پارچه‌های با منشأ گیاهی مانند کتان، پنبه و کنف، منشأ حیوانی مانند ابریشم، پشم و خز طبیعی، پارچه های با منشأ و سرچشمه معدنی مانند آزبست (پنبه‌ی نسوز) و پارچه‌های شیشه‌ای، پارچه‌هایی که از سنتزهای شیمیایی به دست می‌آیند؛ مانند نایلون و پلی‌استر.

انواع پارچه

چندین نوع پارچه در بازار پارچه ایران وجود دارد که به طور مختصر به چند مورد آن اشاره خواهیم کرد:

چیت: پارچهٔ پنبه‌ای و نقش داری که بیشتر مزین به نقش گل‌های کوچک و بزرگ بود.

چلوار: پارچهٔ پنبه‌ای سفید و آهار دار و بسیار پر مصرفی که از آن پیراهن و زیرجامه و ملحفه و روبالشی تهیه می‌کردند.

کرباس: کرباس یا کرپاس، پارچهٔ پنبه‌ای سفید و درشت بافت که غالباً زنان و مردان روستایی از آن جامه می‌ساختند و برای کفن نیز به کار می‌رفت.

متقال: پارچه ای سفید شبیه به کرباس اما از آن لطیف تر

کتان: پارچه‌ای که از الیاف ساقهٔ کتان ساخته می‌شود. کتان گیاه علفی یکساله‌ای است دارای برگ‌های سبز مات و ساقهٔ متشکل از الیاف نرم و بلند.

مخمل: پارچه‌ای نخی یا ابریشمی که یک روی آن صاف و روی دیگر دارای پرزهای لطیف و نزدیک به هم و به یک سو خوابیده‌است.

حریر: پارچهٔ ابریشمی نازک

ململ: نوعی پارچهٔ نخی لطیف و نازک و سفید

ماهوت: پارچه‌ای ضخیم تمام پشم، نرم، کمی براق، با سطح پرز دار

کریشه: پارچهٔ سبک نخی دارای گل‌های برجسته

کلوکه: پارچهٔ نخی که بیشتر برای چادر مشکی بکار می‌رفت

کرپدوشین: یا کربدوشین پارچه‌ای از خانوادهٔ کرپ که از ابریشم خام بافته می‌شد

آغبانو: پارچه‌ای نازک و پنبه‌ای که بیشتر برای چارقد و چادر به مصرف می‌رسید

گاباردین: نوعی پارچهٔ معتبر و مرغوب انگلیسی که بیشتر به مصرف کت و شلوار مردانه می‌رسد

دبیت: پارچه‌ای نخی که بیشتر آستر لباس و رویهٔ لحاف می‌شد و نوع علی اکبری آن از همه مرغوب تر بود. حاج علی اکبر شخصی بود که دبیت را به کارخانه‌های دبیت بافی لندن سفارش می‌داد.

زربفت‌های کاشان: پارچه‌های زربفتی که در کاشان بافته می‌شود.

زربفت‌های یزد: زربفت‌هایی که به دست زنان زردشتی یزد بافته می‌شد.

بورسا: بروسا یکی از بنادر معروف ترکیه‌است که محصولات ابریشمی آن شهرت جهانی داشت.

شال‌های کشمیر: این شال‌ها را به تقلید از شال‌های کشمیر با پشم شتر در کرمان می‌بافتند.

تریکو: که با خلوص پنبه متفاوت یافت می‌شود و معمولاً برای تولید تیشرت استفاده می‌شود

ریون: جنس نخ آن از الیاف مصنوعی است و گزینه مناسب برای تولید لباس‌های زنانه است

دیور: با نخ پلی استر بافته می‌شود و گزینه خوبی برای انواع لباس است

فاستونی: بیشتر مناسب کت شلوار است و بافته شده از پشم می‌باشد.

از انواع دیگر پارچه می توان به موارد زیر نیز اشاره نمود

  • پارچه‌های زری دوزی شدهٔ اصفهان
  • قدک نخی قزوین
  • عبای لار
  • شیرشکری
  • بادیس
  • جین
  • ساتن
  • پاتیست
  • کرپ ژرژت
  • موسلین
  • ژرسه
  • دنیم
  • پوپلین
  • حوله‌ای

یک پارچه باید شامل خصوصیات زیر باشد

  • قابلیت پوشش دادن به بدن
  • قابلیت دوخته شدن آسان
  • قابلیت شستشوی راحت
  • انعطاف‌پذیری بسیار بالا
  • اتوپذیری سطح آن
  • استحکام کششی مورد نیاز
  • استحکام برشی مناسب
  • مقاومت در برابر نفوذ هوا
  • راحتی در استفاده